ราชินีลูกทุ่ง

media type="youtube" key="3Dj0rVQunYk" width="425" height="350" align="center"

ราชินีลูกทุ่งพุ่มพวง ดวงจันทร์

ก่อนเข้าวงการ
รำพึง จิตรหาญ เกิดที่ บ้านหนองนกเขา ตำบลไพรนกยูง [|อำเภอหันคา] [|จังหวัดชัยนาท][|[1]] โตที่ [|ตำบลบ่อสุพรรณ] [|อำเภอสองพี่น้อง] [|จังหวัดสุพรรณบุรี] เป็นบุตรีของนายสำราญ และนางเล็ก จิตรหาญ ครอบครัวมีอาชีพรับจ้างทำไร่ [|อ้อย] เกิดในครอบครัวยากจน เป็นลูกคนที่ 5 ของบ้านในจำนวน 12 คน [|[2]] สถานภาพครอบครัวเธอจัดอยู่ในขั้นที่ยากจนมาก เธอเรียนที่โรงเรียนบ้านดอนตำลึง แต่ด้วยความที่เธอมีน้องอีก 6 คน ประกอบกับค่านิยมของแม่นั้นเห็นว่าผู้หญิงไม่จำเป็นต้องเรียนมา เธอไม่จบแม้แต่ชั้น ป.2 ในวัยเด็กพอน้องหลับหมด เธอไปหาของขาย เก็บผัก หาดอกไม้ป่า หาบไปขายตามโรงงาน [|[3]]

เส้นทางนักร้อง
รำพึง ชื่นชอบการร้องเพลงลูกทุ่งตั้งแต่เด็ก ถึงแม้ว่าเธอจะอ่านหนังสือไม่ออกแต่ก็มีความจำดีเยี่ยม เธอเริ่มหัดร้องเพลงและเข้าประกวดตามงานต่าง ๆ ตั้งแต่อายุ 8 ปี โดยใช้ชื่อว่า //น้ำผึ้ง ณ ไร่อ้อย// [|[4]] เธอเข้าประกวดล่ารางวัลไปทั่ว ตั้งแต่อำเภอศรีประจันต์ บางปลาม้า แล้วข้ามจังหวัดไปถึงอำเภอเสนา ผักไห่ มหาราช วิเศษชัยชาญ บ้านแพรก หนองโดน พระพุทธบาท สระบุรี และต่อมาอยู่กับวงดนตรีที่กรุงเทพฯ กับ ดวง อนุชา ตั้งแต่อายุประมาณ 10 ขวบ แต่ยังไม่ได้เป็นนักร้องอาชีพก็กลับบ้านอำเภอสองพี่น้อง ในปี พ.ศ. 2518 เมื่ออายุได้ 15 ปี [|ไวพจน์ เพชรสุพรรณ] นำวงดนตรีมาแสดงที่วัดทับกระดาน เธอได้ร่วมร้องเพลงและแสดงความสามารถจนไวพจน์เห็นความสามารถ เกิดความเมตตา จึงรับเป็นบุตรบุญธรรมและพาไปอยู่กรุงเทพฯ เริ่มต้นอาชีพด้วยการเป็น [|หางเครื่อง] และนักร้องพลาง ๆ ก่อนที่ไวพจน์ จะแต่งเพลงและอัดแผ่นเสียงชุดแรกให้ ชื่อเพลง //แก้วรอพี่// เพลงแต่งแก้กับเพลง "แก้วจ๋า" โดยใช้ชื่อในการร้องเพลงว่า **น้ำผึ้ง เมืองสุพรรณ** ซึ่งจากการอยู่ในวงดนตรีไวพจน์ เพชรสุพรรณ ทำให้เธอสนิทสนมกับธีระพล แสนสุข ทำให้ต้องแยกออกจากวงดนตรีไวพจน์ เพชรสุพรรณ มาเริ่มงานกับ [|ศรเพชร ศรสุพรรณ] โดยทำงานเป็นทั้งหางเครื่องและนักร้องในวง และย้ายมาอยู่กับขวัญชัย เพชรร้อยเอ็ด

ความสำเร็จและรางวัล
ในปี พ.ศ. 2519 ครูเพลงลูกทุ่งชื่อดัง มนต์ เมืองเหนือ รับเป็นลูกศิษย์ และเปลี่ยนชื่อจากน้ำผึ้ง เมืองสุพรรณเป็น "พุ่มพวง ดวงจันทร์" จากการตั้งชื่อโดย มนต์ เมืองเหนือ และได้บันทึกเสียงจากการแต่งของก้อง กาจกำแหง ร้องแก้ขวัญชัย เพลงนั้นคือ "รักไม่อันตรายและรำพึง" และตั้งวงดนตรีเป็นของตนเอง โดยการสนับสนุนของคารม คมคาย นักจัดรายการวิทยุ มนต์ เมืองเหนือแต่ไม่ประสบความสำเร็จก็มาสังกัดบริษัทเสกสรรเทป-แผ่นเสียงผลงานของพุ่มพวง ดวงจันทร์เริ่มประสบความสำเร็จในเวลาต่อมาหลังจากได้รับการสนับสนุนจาก [|ประจวบ จำปาทอง] และ [|ปรีชา อัศวฤกษ์นันท์] ให้ตั้งวงร่วมกับเสรี รุ่งสว่าง ในชื่อวง เสรี-พุ่มพวง จากจุดนี้ก็ได้รับความสำเร็จขึ้นพุ่มพวง พ.ศ. 2521 พุ่มพวงได้รับรางวัลพระราชทานเสาอากาศทองคำพระราชทาน จากสมเด็จพระเทพรัตน์ราชสุดาฯสยามบรมราชกุมารี จากเพลง “อกสาวเหนือสะอื้น” นอกจากนี้ ยังได้เป็นผู้ร้องเพลง " [|ส้มตำ] " พระราชนิพนธ์ใน [|สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดา สยามบรมราชกุมารี] พุ่มพวง ดวงจันทร์ เข้ามาอยู่สังกัด [|อโซน่า โปรโมชั่น] ในปี พ.ศ. 2525 ผลงานในระหว่างปี 2525-2535 ของเธอมีมากมายอย่างเช่น //จะให้รอ พ.ศ.ไหน// (มิ.ย. 2525) //สาวนาสั่งแฟน// (2526) //นัดพบหน้าอำเภอ// (2526) //ทิ้งนาลืมทุ่ง// (2527)//คนดังลืมหลังควาย// (2528) //อื้อฮื้อ ! หล่อจัง// (2528) //ห่างหน่อย – ถอยนิด// (2529) //ชั่วเจ็ดที-ดีเจ็ดหน// (2529) //เรื่องของสัตว์โลก// (2529) และ //คิดถึงน้องบ้างนะ// (2530) ซึ่งสามชุดหลังเป็นชุดที่ออกหลังที่พุ่มพวงออกจากค่ายอโซน่า โปรโมชั่นแล้ว ต่อมาย้ายมาอยู่กับพีดี โปรโมชั่น และ ซีบีเอส เร็คคอร์ด (ประเทศไทย) และอาจารย์ไพจิตร ศุภวารีได้เปลี่ยนภาพลักษณ์พุ่มดวงให้เข้ากระแสนิยมของ [|เพลงสตริง] ในยุคนั้น แต่ก็ไม่ได้รับการยอมรับของนักฟังเพลงลูกทุ่ง จึงได้ย้ายไปทำงานร่วมกับท็อปไลน์มิวสิค มีผลงานเพลงที่ได้รับความนิยมมากมาย ผลงานที่ได้รับความนิยมอย่างเช่นชุด //ตั๊กแตนผูกโบว์//, //กล่อม// และ //ทีเด็ดพุ่มพวง// ผลงานกับค่ายท็อปไลน์มิวสิคอื่น ๆ เช่น //หนูไม่รู้//, //หนูไม่เอา//, //พี่ไปดู หนูไปด้วย// และนำผลงานเก่ามามิกซ์รวมกัน เช่น //พุ่มพวงหลาย พ.ศ.// (ตลับทอง และตลับเพชร), //ขอให้รวย//, //น้ำผึ้งเดือนห้า//, //ซูเปอร์ฮิต 1 และ 2// จากนั้นเธอเริ่มรับจ้างทำงานให้กับ [|อาร์เอส โปรโมชั่น] เมโทรเทปและแผ่นเสียง และแฟนตาซี ไฮคลาส สำหรับผลงานกับค่ายอาร์เอส เช่น //ลูกทุ่งท็อปฮิตมาตรฐาน// เป็นผลงานอัลบั้มที่เธอนำเพลงดังของศิลปินลูกทุ่งดังในอดีตมาร้องใหม่ นอกจากนี้ยังมีค่ายเมโทรฯ ที่ได้ลิขสิทธิ์งานเพลงชุด "ส่วนเกิน" อีก 1 ชุด [|[5]]    พุ่มพวง ดวงจันทร์ กับผลงานแสดงภาพยนตร์ พุ่มพวงเข้าสู่วงการภาพยนตร์ในปี พ.ศ. 2526 และแสดงหนังเรื่องแรก //สงครามเพลง// สร้างโดย [|ฉลอง ภักดีวิจิตร] และอีกหลายเรื่อง ในช่วงที่แสดงภาพยนตร์เรื่อง //มนต์รักนักเพลง// ได้พบกับ (ไกรสร แสงอนันต์) ผลงานการแสดงของเธอในฐานะนางเอก อย่างเช่น //สงครามเพลง//, //รอยไม้เรียว//, //ผ่าโลกบันเทิง//, //นักร้อง นักเลง//, //นางสาวกะทิสด//, //มนต์รักนักเพลง//, //ลูกสาวคนใหม่//,//อีแต๋น ไอเลิฟยู//, //หลงเสียงนาง//, //จงอางผงาด//, //ขอโทษทีที่รัก//, //คุณนาย ป.4//, //อาจารย์เด๋อเจอพุ่มพวง//, //สาวนาสั่งแฟน//, //เสน่ห์นักร้อง//, //นางสาวยี่ส่าย// (ภาพยนตร์โทรทัศน์) เป็นต้น [|[5]] ต่อมาเมื่อวันที่ 12 กันยายน พ.ศ. 2532 พุ่มพวง ดวงจันทร์ ได้รับรางวัลพระราชทานจากสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารีอีกครั้ง ในสาขารางวัลขับร้องเพลงดีเด่น กับเพลง "สยามเมืองยิ้ม" ประพันธ์โดยครูลพ บุรีรัตน์ ในงานกึ่งศตวรรษเพลงลูกทุ่ง ภาค 2 [|[4]]

ลาลับ
13 มีนาคม พ.ศ. 2535 มีข่าวปรากฏตามหน้าหนังสือพิมพ์ว่า พุ่มพวงทะเลาะกับสามี และป่วยเป็นโรคไตขั้นรุนแรง จนต้องเข้าโรงพยาบาลแห่งหนึ่ง แต่ไม่สามารถเบิกเงินจากธนาคารเพื่อมารักษาตัวเองได้ (ซึ่งมีอยู่ 6 ล้านบาท) สมุดบัญชีอยู่กับไกรสร (สามี) ที่เชียงใหม่ เธอจึงตัดสินใจสั่งอายัติเงินทั้งหมด ต่อมา 20 มีนาคม เธอเดินทางจากเชียงใหม่ เข้ารักษาตัวเองที่โรงพยาบาลตากสิน จันทบุรี และย้ายไปที่ [|โรงพยาบาลศิริราช] แพทย์ตรวจพบว่าเธอป่วยด้วย [|โรคเอสแอลอี] หรือโรคแพ้ภูมิตัวเอง อาการขั้นรุนแรง ลุกลามถึงไต ทางด้านไกรสรออกมายอมรับว่ามีปัญหาครอบครัวจริง ต่อมา 3 เมษายน แพทย์เจ้าของไข้เปิดเผยว่าพุ่มพวงอาการดีขึ้น ทางด้านญาติของพุ่มพวงมีความเห็นว่าควรรักษาด้วยไสยศาสตร์ เนื่องจากเชื่อว่าถูกปองร้ายด้วยไสยศาสตร์ด้วยวิธีการคุณไสย ต่อมาวันที่ [|13 มิถุนายน] [|พ.ศ. 2535] เดินทางออกจากโรงพยาบาลศิริราชเพื่อไปรักษาด้วยวิธีทางไสยศาสตร์ ไปจังหวัดพิษณุโลกโดยเดินทางด้วยรถตู้ แต่หลังจากกราบไหว้พระพุทธชินราช เมื่อเวลาประมาณ 13.00 น. ก็เกิดอาการช็อคและหมดสติ ญาตินำส่งโรงพยาบาลพุทธชินราช กระทั่งถึงแก่กรรมอย่างสงบเมื่อเวลา 20.55 น. ได้สวดอภิธรรมศพที่ [|วัดมกุฏกษัตริยาราม] พิธีพระราชทานเพลิงศพของพุ่มพวง ดวงจันทร์ จัดที่วัดทับกระดาน อำเภอสองพี่น้อง จังหวัดสุพรรณบุรี เมื่อวันที่ 25 มิ.ย. พ.ศ. 2535 โดย [|สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดา สยามบรมราชกุมารี] เสด็จพระราชดำเนินเป็นองค์ประธานในพิธี นอกจากนี้ยังมีการสร้างหุ่นพุ่มพวง ตั้งอยู่ในศาลาริมสระน้ำ [|วัดทับกระดาน] [|อำเภอสองพี่น้อง][|จังหวัดสุพรรณบุรี] ซึ่งมีการจัดงานรำลึกถึงพุ่มพวงทุกปี ช่วง 13-15 มิถุนายน ซึ่งเป็นวันครบรอบการเสียชีวิตของเธอ

ชีวิตส่วนตัว
แฟนคนแรกของพุ่มพวงคือ [|ธีระพล แสนสุข] ระหว่างที่พุ่มพวง ดวงจันทร์ เทใจทุ่มกับงานอย่างเต็มที่ ธีระพลเริ่มปันใจให้กับ [|สลักจิต ดวงจันทร์] จึงทำให้ความรักของทั้งคู่จบลง แต่ด้านธุรกิจยังคงร่วมงานกันอยู่ แต่ในปี 2530 ธีระพล แสนสุข ก็ถูกน้องชายพุ่มพวง ดวงจันทร์ ยิงตาย ในปี พ.ศ. 2527 พุ่มพวงจดทะเบียนสมรสกับนายไกรสร ลีละเมฆินทร์ อดีตพระเอกภาพยนตร์ ที่ใช้ชื่อในวงการว่า [|ไกรสร แสงอนันต์] ต่อมาพุ่มพวงฝึกหัดเขียนหนังสือจนสามารถเขียนชื่อตัวเองได้ เพื่อประโยชน์ทางนิติกรรมต่าง ๆ ในปี พ.ศ. 2530 มีบุตรชายชื่อ สันติภาพ (ต่อมาเปลี่ยนชือเป็น [|สรภพ] ) หรือ "เพชร" หรือ "บ่อยบ๊อย" ลีละเมฆินทร์ [|[2]] ซึ่งก็เป็นนักร้องลูกทุ่ง นอกจากนี้ยังมี [|จันทร์จวง ดวงจันทร์] [|ดวงใจ ดวงจันทร์] และ [|สลักจิต ดวงจันทร์] น้องสาวพุ่มพวงก็เป็นนักร้องเพลงลูกทุ่งเช่นกัน [|[6]]

อัลบั้มเพลง
เดือนมิถุนายน 2535 หลังจากที่พุ่มพวงเสียชีวิต ค่ายท็อปไลน์และค่ายอโซน่า ก็นำเอาเพลงชุดต่างๆ ของพุ่มพวงออกวางจำหน่ายอีกครั้ง ท็อปไลน์ได้มีการทำปกขึ้นมาใหม่อีก คือ //คิดถึงพุ่มพวง//, //ส้มตำ//, //คอนเสิร์ต โลกดนตรี// โดยชุด//ส้มตำ// จัดสร้างขึ้นโดยคณะกรรมการจัดงานพระราชทาน เพลิงศพฯ มีคำบรรยายเกียรติประวัติพุ่มพวง และเพลงอย่าง ส้มตำ, กล่อม, ฉลองวันเศร้า, รักคุด, แล้วจะทนเพื่ออะไร, ของขวัญที่ฉันคืนเธอ, หัวใจทศกัณฐ์, เขานอนบ้านใน, หนูไม่รู้, แฟนพุ่มพวง เป็นต้น [|[5]] ผลงานอัลบั้มเพลงที่วางจำหน่ายเพื่อระลึกถึงพุ่มพวงเช่น //คิดถึงพุ่มพวงและโลกของผึ้ง// และยังมีเทปที่ทำเพื่อระลึกถึงการเสียชีวิตอย่างเช่น //แหล่ประวัติพุ่มพวง ดวงจันทร์// โดย [|ไวพจน์ เพชรสุพรรณ] //หนึ่งในดวงใจผลงานของยุ้ย// โดย [|ยุ้ย ญาติเยอะ] (จริยา ปรีดากูล) //เหลือแต่ดวงจันทร์// ที่ครูลพ บุรีรัตน์แต่งให้พุ่มพวง งานเพลงของศิลปินที่นำเพลงของพุ่มพวงมาขับร้องใหม่โดยเฉพาะนักร้องปัจจุบัน มีความแตกต่างกันด้วยจังหวะและระยะเวลาที่ต่างกันไป แกรมมีโกลด์นำผลงานของพุ่มพวงโดยเฉพาะทีประพันธ์โดยลพ บุรีรัตน์ ออกมาอยู่เรื่อยๆ มียอดขายประสบความสำเร็จอย่างดี มีผลงานออกมาอย่าง //พุ่มพวง ในดวงใจ ชุดที่ 1 – 4// โดย [|ใหม่ เจริญปุระ], อัลบั้ม //เพชร สรภพ - เพลงของแม่ ชุดที่ 1// (ชุดเดียว) กับเพลงเปิดตัว "โลกของ ผึ้ง" โดยดัดแปลงเนื้อร้องบางส่วนให้เหมาะสมกับการถ่ายทอดบทเพลง [|[7]] อัลบั้ม //ดวงจันทร์ ... กลางดวงใจ พุ่มพวง ดวงจันทร์// โดยมีศิลปินนักร้องลูกทุ่งสาวนำเพลงมาทำใหม่ ได้แก่ [|สุนารี ราชสีมา] (เขานอนบ้านใน, นอนฟังเครื่องไฟ, ฉันเปล่านา เขามาเอง), [|คัฑลียา มารศรี] (สาวนาสั่งแฟน, อายแสงนีออน, หัวใจทศกัณฐ์), [|ฝน ธนสุนทร] (สุดแค้นแสนรัก, คิดถีงบ้างเน้อ, ขอให้โสดทีเถอะ), [|แมงปอ ชลธิชา] (รักคุด, เงินน่ะมีไหม, อื้อฮือหล่อจัง), [|หลิว อาจารียา] (กระแซะ, หนูไม่รู้, ผู้ชายในฝัน), [|เอิร์น เดอะสตาร์] (พี่ไปดู หนูไปด้วย, นัดพบหน้าอำเภอ, โลกของผึ้ง), [|ต่าย อรทัย] (แก้วรอพี่, นักร้องบ้านนอก, คืนนี้เมื่อปีกลาย) และ [|ตั๊กแตน ชลดา] (ดาวเรืองดาวโรย, ตั๊กแตนผูกโบว์, อนิจจาทิงเจอร์) นอกจากนี้ [|ทรูแฟนเทเชีย] มีผลงานชุด //7 สาวสะบัดโชว์// ก็มีเพลงของพุ่มพวง ดวงจันทร์ คือ ผู้ชายในฝัน, อื้อฮือหล่อจัง อยู่ในอัลบั้มนี้

ภาพยนตร์และละคร
ในปี พ.ศ. 2535 มีภาพยนตร์รำลึกถึงพุ่มพวง ดวงจันทร์กับเรื่อง //บันทึกรักพุ่มพวง// กำกับโดยดอกฟ้า ได้พุ่มพวง แจ่มจันทร์ แสดงเป็นพุ่มพวง ดวงจันทร์ โดยเป็นภาพยนตร์ที่เล่าชีวิตส่วนหนึ่งของชีวิตเธอ [|[8]] ต่อมาในปี พ.ศ. 2541 บริษัท เจเอสแอลจำกัดได้ทำละครโทรทัศน์เรื่อง //ราชินีลูกทุ่งพุ่มพวง ดวงจันทร์// ออกอากาศทาง [|ช่อง 7] ดัดแปลงจากชีวิตจริง ของพุ่มพวง ดวงจันทร์นำแสดงโดย [|รชนีกร พันธุ์มณี] [|วรวุฒิ นิยมทรัพย์] [|ธีรเดช วงศ์พัวพันธ์] [|[9]] โดยต้อม รัชนีกรได้รับการเข้าชื่อเพื่อชิง [|รางวัลโทรทัศน์ทองคำ] ในฐานะดารานำฝ่ายหญิงดีเด่น ในปี พ.ศ. 2554 [|สหมงคลฟิล์ม] ได้สร้างภาพยนตร์เรื่อง [|พุ่มพวง] โดยนำเค้าโครงจากชีวิตจริงของพุ่มพวง ดวงจันทร์และหนังสือเรื่อง "ดวงจันทร์ที่จากไป" ของ [|บินหลา สันกาลาคีรี] กำกับโดย [|บัณฑิต ทองดี] นำแสดงโดย [|เปาวลี พรพิมล] แสดงเป็นพุ่มพวง ดวงจันทร์ ร่วมด้วย [|ณัฐวุฒิ สกิดใจ], [|วิทยา เจตะภัย] , [|บุญโทน คนหนุ่ม]

สื่อสิงพิมพ์
ส่วนสื่อสิงพิมพ์ หนังสือพิมพ์ผู้จัดการรายสัปดาห์ เคยนำเสนอแฟชั่นหน้าคู่กลาง ราวปี 2538 เดือนมิถุนายน กับแนวความคิด “ชีวิตพุ่มพวง ดวงจันทร์” ใช้ “งานรำลึกพุ่มพวง ดวงจันทร์” มาเป็นฉากหลังของแฟชั่น มีนางแบบคือ ยุ้ย ญาติเยอะ ที่มีหน้าตาละม้ายพุ่มพวงและยังถือเป็นเงาเสียงของพุ่มพวงในสมัยประกวดคอนเสิร์ตคอนเทสต์ โดยจำลองชีวิตของพุ่มพวงตั้งแต่การออกจากโรงเรียนเพื่อทำงาน การเป็นสาวไร่อ้อย จนถึงนักร้อง โดยมีการใช้ภาพจริงประกอบ [|[10]]

หุ่นพุ่มพวง
สำหรับหุ่นเหมือนพุ่มพวง ดวงจันทร์ ปัจจุบันมีอยู่ 7 หุ่น อยู่ที่ [|วัดทับกระดาน] 6 หุ่น ได้แก่ หุ่นที่ 1 ตั้งอยู่บริเวณสระกลางน้ำ แต่งกายชุดสีดำ เป็นหุ่นอภินิหาริย์ที่สร้างขึ้นหลังพระราชทานเพลิงศพ หุ่นที่ 2 อยู่ในตู้กระจก ยุ้ย ญาติเยอะ เป็นผู้สร้างไว้บูชาครูเพลงพุ่มพวง หุ่นที่ 3 สร้างโดยนายณรงค์ รอดเจริญ อดีตบรรณาธิการ เป็นหุ่นแก้บน ทำด้วยขี้ผึ้งแข็ง หุ่นที่ 4 เป็นสีชมพู สร้างขึ้นจากแฟนเพลง ที่เป็นหุ่นปลดนี้ รุ่นนางพญาเสือดาว หุ่นที่ 5 อยู่ในชุดเสวนาธรรม สร้างโดยญาติและกรรมการวัด หุ่นที่ 6 เป็นหุ่นสีทอง สร้างขึ้นโดย [|ใหม่ เจริญปุระ] สร้างขึ้นเพื่อบูชาครูเพลง [|[11]] หุ่นพุ่มพวงที่วัดทับกระดานนั้น ยังมีชื่อเสียงเรื่องมีผู้นิยมมาขอ [|หวย] อย่างมากมาย [|[12]] ส่วนหุ่นเหมือนพุ่มพวงตัวที่เจ็ดนั้น เป็นหุ่นชุดเสือดาว สร้างโดยพิพิธภัณฑ์หุ่นขี้ผึ้งมาดามทุซโซต์ เพื่อจัดแสดง ณ [|พิพิธภัณฑ์สาขากรุงเทพ] ชั้น 6 และ 7 [|สยามดิสคัฟเวอรี่เซ็นเตอร์] โดยพิพิธภัณฑ์มีกำหนดเปิดอย่างเป็นทางการในวันที่ 4 ธันวาคม 2553 หุ่นเหมือนพุ่มพวงตัวนี้เป็นตัวแรกที่ผู้สร้างส่วนใหญ่เป็นชาวต่างประเทศ และเป็นหุ่นตัวแรกที่ไม่ได้ตั้ง ณ วัดทับกระดาน[// [|ต้องการอ้างอิง] //] วันที่ 15 ส.ค.2552 กระทรวงวัฒนธรรม โดยคณะกรรมการผู้ทรงคุณวุฒิคัดเลือกปริยศิลปิน และปรมศิลปิน มีมติประกาศยกย่องเชิดชูเกียรติ นายสุรพล สมบัติเจริญ และ พุ่มพวง ดวงจันทร์ หรือรำพึง จิตรหาญ เป็น "ปริยศิลปิน" ศิลปินอันเป็นที่รักยิ่งของประชาชน โดยวันที่16 ส.ค. ซึ่งตรงกับวันเสียชีวิตของนายสุรพล สวช.จะมีพิธีมอบรางวัลยกย่องอย่างเป็นทางการให้แก่ครอบครัวสมบัติเจริญ ที่ศูนย์การค้าอินเดีย เอ็มโพเรียม กรุงเทพฯ หรือ ATM พาหุรัดเดิม ส่วนครอบครัวของพุ่มพวง ดวงจันทร์นั้น สวช.จะจัดพิธีมอบรางวัลยกย่องอย่างเป็นทางการในวันที่ 30 ส.ค.2552

กรณีพิพาทหลังเสียชีวิต
14 มิถุนายน พ.ศ. 2535 นางเล็ก มารดาให้สัมภาษณ์กับสื่อว่า ก่อนเสียชีวิตไม่นานว่า พุ่มพวงได้เล่าเหตุการณ์และความรู้สึกบีบคั้นโดยเฉพาะเรื่องในครอบครัวลงในเทปตลับหนึ่ง ต่อมาเทปถูกคัดลอกเพื่อออกจำหน่ายในชื่อ //บันทึกลับพุ่มพวง// ซึ่งมีเนื้อหาพาดพิงไกรสร แสงอนันต์ ไกรสรยื่นฟ้องศาลและศาลได้ระงับการจำหน่าย ไกรสรและญาติของพุ่มพวงเกิดความขัดแย้งกันอย่างหนัก มีการกล่าวหากันไปมาทั้งสองฝ่าย มีข้อมูลระบุว่า ไกรสรกลับไปคืนดีกับอดีตภรรยา ส่วนอีกฝ่ายหาว่าเรื่องทั้งหมดเกิดขึ้นเพราะทางฝ่ายญาติพุ่มพวงต้องการได้ส่วนแบ่ง [|มรดก] ทั้งหมด 80 ล้านบาท ต่อมานางเล็กยื่นขอเป็นผู้จัดการมรดกทั้งหมด แต่ต่อมาไกรสรยื่นคำร้องต่อศาลคัดค้าน และต่อมานายสำราญ (พ่อของพุ่มพวงซึ่งหย่าจากนางเล็กแล้ว) คัดค้านอดีตภรรยาเนื่องจาก นางเล็ก อ่านเขียนไม่ออก แต่ต่อมาถอนคำร้อง และศาลได้สั่งให้ไกรสรและนางเล็กเป็นผู้จัดการมรดกร่วมกัน โดยทรัพย์สมบัติแบ่งออกเป็น 2 ส่วนเท่ากัน ส่วนแรกเป็นของไกรสร อีกส่วนเป็นกองกลาง ซึ่งมีเจ้าของ 4 คนคือ นายสำราญ นางเล็ก ไกรสร และลูกชาย สันติภาพ ทุกคนจะได้รับเท่ากันในส่วนนี้ แต่หากพบว่าสมบัติใดพบหลังการแบ่งแล้ว จะยกให้สันติภาพเพียงผู้เดียว [|[2]] 2 มิถุนายน 2552 นายสรภพ ลูกชายพุ่มพวงอุปสมบทให้พุ่มพวง ที่ [|วัดพระศรีรัตนมหาธาตุวรมหาวิหาร] (วัดใหญ่) [|จ.พิษณุโลก] มี นางสุพรรณี สุประการ มารดาบุญธรรม และนางบุญ สุประการ ผู้เป็นยาย ร่วมเป็นเจ้าภาพในพิธีอุปสมบท โดยในงานมีการตั้งโต๊ะรับบริจาคเงินสมทบทุนสร้างหุ่นขี้ผึ้ง “พุ่มพวง ดวงจันทร์” หุ่นที่ 7 โดยประชาชนที่บริจาคเงิน 100 บาท จะได้รับ แผ่นซีดีเพลงที่ นายสรภพ ขับร้องไว้ในชื่ออัลบั้ม “บทเพลงเพื่อแม่ผึ้ง” และมีเพลงที่พุ่มพวงร้องสดเป็นครั้งสุดท้าย [|[13]] ทั้งนี้สรภพเกิดเรื่องขัดแย้งกับบิดาและญาติฝ่ายพุ่มพวง โดยเมื่อวันที่ 13 มิถุนายน พ.ศ. 2552 พระสรภพ พบกับนายไกรสรและญาติพี่น้องของพุ่มพวง ที่วัดทับกระดาน อำเภอสองพี่น้อง จังหวัดสุพรรณบุรี และเกิดการโต้เถียงอย่างรุนแรง ในกรณีการจัดสร้างหุ่นขี้ผึ้งพุ่มพวง [|[14]]

การร้องเพลง
//ดูเพิ่มที่ [|รายชื่ออัลบั้มเพลงที่ขับร้องโดยพุ่มพวง ดวงจันทร์] //


 * ตั๊กแตนผูกโบว์
 * หม้ายขันหมาก
 * อื้อฮือหล่อจัง
 * สาวนาสั่งแฟน
 * ดาวเรืองดาวโรย
 * อายแสงนีออน
 * นักร้องบ้านนอก
 * บทเรียนราคาแพง
 * หม้ายขันหมาก
 * ส้มตำ
 * เพลงรักบ้านทุ่ง
 * ฯลฯ

แสดงภาพยนตร์

 * [|พ.ศ. 2526] สงครามเพลง (คู่กับ [|ยอดรัก สลักใจ] )
 * [|พ.ศ. 2526] ผ่าโลกบันเทิง
 * [|พ.ศ. 2526] รอยไม้เรียว (คู่กับ [|ทูน หิรญทรัพย์] )
 * [|พ.ศ. 2526] หลงเสียงนาง
 * [|พ.ศ. 2527] มนต์รักนักเพลง
 * [|พ.ศ. 2527] คุณนาย ป.4
 * [|พ.ศ. 2527] ชี (คู่กับ [|สรพงษ์ ชาตรี] )
 * [|พ.ศ. 2527] นางสาวกะทิสด
 * [|พ.ศ. 2527] สาวนาสั่งแฟน (คู่กับ [|ยอดรัก สลักใจ] )
 * [|พ.ศ. 2527] อาจารย์เด๋อเจอพุ่มพวง
 * [|พ.ศ. 2527] อีแต๋น ไอเลิฟยู (คู่กับ [|ยอดรัก สลักใจ] )
 * [|พ.ศ. 2527] ขอโทษที ที่รัก ( คู่กับ [|สุรชัย สมบัติเจริญ ร่วมด้วย นันทิดา แก้วบัวสาย] )
 * [|พ.ศ. 2527] จงอางผงาด
 * [|พ.ศ. 2528] ที่รัก เธออยู่ไหน
 * [|พ.ศ. 2529] มือปืนคนใหม่
 * [|พ.ศ. 2530] เสน่ห์นักร้อง (แสดงร่วมกับ [|ยอดรัก สลักใจ] และ [|สายัณห์ สัญญา] )
 * [|พ.ศ. 2530] เชลยรัก
 * [|พ.ศ. 2530] เพลงรัก เพลงปืน (คู่กับ [|ยอดรัก สลักใจ] )
 * [|พ.ศ. 2531] เพชรพยัคฆราช

แสดงละครโทรทัศน์

 * [|พ.ศ. 2532] นางสาวยี่ส่าย

รางวัล

 * รางวัลเสาอากาศทองคำทองคำ เพลง "อกสาวเหนือสะอื้น" (ผลงาน - ธีระพล แสนสุข) (2521)
 * รางวัลกึ่งศตวรรษเพลงลูกทุ่งไทย ครั้งที่ 1 เพลง "สาวนาสั่งแฟน" ( ผลงาน - วิเชียร คำเจริญ) (2532)
 * รางวัลกึ่งศตวรรษเพลงลูกทุ่งไทย ครั้งที่ 2 เพลง "สยามเมืองยิ้ม" (วิเชียร คำเจริญ) (2534)
 * ยกย่องเชิดชูเกียรติ เป็น "ปริยศิลปิน" ศิลปินอันเป็นที่รักยิ่งของประชาชน 15 ส.ค. 255